De English ziekte



Harry Hol op dinsdag.
Beeld: Paul Veer.

Nu we het toch over de App Store hebben: wat is dat toch dat Nederlanders consequent Engelse recensies plaatsen bij applicaties? Weten deze gebruikers niet dat ze in een lokale, afgeschermde Nederlandstalige omgeving zitten? Laat ik optimistisch zijn en aannemen dat deze talloze Nederlandse gebruikers inderdaad onwetend zijn. Let dan even goed op: dit is de Nederlandse store die door Nederlandse gebruikers wordt bezocht. Geen Britten, Amerikanen of Canadezen. Zelfs geen Duitsers, Spanjaarden of Grieken. Nederlanders. Dus laat je recensies alsjeblieft in het Nederlands achter.

Want het Engels is doorgaans ook tenenkrommend. Nu is het niet zo dat het Nederlands van deze zelfde mensen waarschijnlijk veel beter is; dit is de generatie die het over ‘me iPad’ heeft als hij ‘MIJN iPad’ bedoelt. En mensen die ‘me’ in plaats van ‘mijn’ gebruiken, moeten gestopt worden. Net zoals mensen die denken dat Engels op de een of andere manier een superieure taal is.

Zo is er een groep lezers die - om mij volslagen onduidelijke redenen - verwacht dat recensies en artikelen over games om de drie woorden Engelse termen gebruiken. Nu kan ik me er tot op zekere hoogte iets bij voorstellen als iemand er *geen* moeite mee heeft als ik schrijf over character classes, guilds of potions. Maar wat is de logica om te klagen als ik schrijf over ‘personagetypes’, ‘gildes’ of ‘toverdrankjes’?

Ik begrijp dat de Nederlandse taal een levend iets is, waar gaandeweg buitenlandse woorden in worden opgenomen: computer, auto, shoarma. Importwoorden zijn van harte welkom. Importwoorden ontstaan als er eigenlijk geen goed woord aanwezig is, zodat de taal het nieuwe woord nodig heeft om het begrip uit te drukken.

Maar we *hebben* woorden voor heel veel termen die we in computerspellen gebruiken. Dan is het juist goed om deze Nederlandse woorden te gebruiken, in plaats van een soort ‘Nethinglish’ op je lezers los te laten. Het is buitengewoon lui om niet je best te doen om goede Nederlandse termen te gebruiken als deze gewoon voorhanden zijn.

Mengelmoesje

Sorry hoor, het is ‘ouwe-mannen-syndroom’, maar het hangt me meer en meer de keel uit als mensen beweren dat ‘Engels zo veel beter is’. Of nog erger: dat ‘ze zich zo veel beter uit kunnen drukken in Engels’.

Nee. Dat is niet zo. Dat is een houding. Per definitie druk je je altijd beter uit in je moedertaal. Ja, tuurlijk, er zijn mooie oneliners van film of TV die je niet een op een kunt vertalen. En ik klaag niet over mensen die af en toe eens ‘use the Force’ roepen. Het is dat rare mengelmoesje van Engelse en Nederlandse woorden in een gewoon gesprek waar ik ongemakkelijke kriebels van krijg: ‘Van de week in Call of Duty een flinke killstreak gemaakt. Awesome, man. Ik wipe ze gewoon helemaal out.’

Waarom? Op wie denk je dat je daarmee indruk maakt? Draai het eens om: denk je dat de gemiddelde Amerikaan om de drie woorden Duits of Frans of Nederlands gebruikt? Enig idee waarom niet? OMDAT HET BEZOPEN KLINKT.

Mijn oproep is dan ook: Gamers, unite! Spreek Dutch als er een Dutch woord voor is. En in de App Store: gewoon Nederlandse reviews, please.

Merci.

34 reacties

  1. Thijmen Bink · 24-1-2012 · 10.54 uur

    En waarom is jouw oproep dan niet: Spelers, verenigt u! ;)

  2. Robert August de Meijer · 24-1-2012 · 11.03 uur

    store = winkel :P
    Maarre, ik ben met je eens. Ik snap ook niet waarom mensen steeds “games” gebruiken, terwijl “spellen” prima werkt.

  3. mitch · 24-1-2012 · 11.06 uur

    wrm staad er dan in de eerstuh zin app store in plaads van: applicatie winkel?

    Verdur klinc ju un beedju als me homeboi geert wildurs.

  4. Grannd · 24-1-2012 · 11.13 uur

    Ik begrijp je punt, maar games en gametermen (spel en speltermen) zijn van origine Engels, de games zijn door de jaren heen, en dat zijn al enkele decennia altijd Engels geweest.
    ‘Press Start to begin’ ‘Game over’, dat zijn termen die synoniem staan met gamen en die kan je niet vertalen.
    Ik vind het eerlijk gezegd doodergerlijk als een game voor mij wordt vertaald, ik kan me Burnout Revenge of Burnout 3 herinneren, als je een andere auto naar de verdoemenis hielp stond er normaal ‘Takedown!’, maar in het Nederlands was het ‘Neergehaald!’ ofzoiets.
    En dat klinkt voor mij in het Nederlands gewoon oubollig en raar, misschien betekent het in het Nederlands wel precies hetzelfde, dat soort termen horen in het Engels. En als iedereen begrijpt wat er mee wordt bedoeld, wat is daar dan het probleem van.
    Ik herken jouw voorbeelden ook, je had een tijdje ook van die mensen die in het dagelijks leven ‘lol’ zeiden als er iets grappigs gebeurde, na verloop van tijd ebt dat wel weg.
    En natuurlijk is het ook weer irritant als mensen ‘omdat het moet/beter is’ Engelse termen gaan gebruiken, maar de andere kant op: alles gaan vertalen lijkt mij ook een slecht plan.

  5. Robert Hoogendoorn · 24-1-2012 · 11.28 uur

    Ik ben het met je eens Harry. Schrijf Nederlands. Maar dat betekent in mijn ogen niet dat je elk Engels woord moet vermijden. Ik heb een hele leuke discussie gehad met onze eindredactie over het woord controller. Hij vond dat ik het besturingsmodule moest noemen.

    Natuurlijk snap ik zijn punt, want dat punt is gelijk aan die van jou. Maar volgens mij ging dat wel een stap te ver. Het woord console gebruik ik daarentegen nooit. Bij ons is dat een spelcomputer. Een touchscreen wordt een aanraakscherm, al kan touchscreen soms wel gebruikt worden ter afwisseling. Dat geldt ook voor spellen en games.

    Spellen en games is hoe dan ook interessant. Games impliceert voor ons namelijk altijd een digitaal spel, terwijl spellen ook bordspellen en kaartspellen omvat.

    Desalniettemin (volgens een bot op Twitter een van de mooiste Nederlandse woorden) is dit wel een belangrijk onderwerp. Het zou leuk zijn verschillende websites te analyseren en openlijk op hun Anglicismen te wijzen.

    Overigens vind ik niet dat games als medium per definitie naar het Nederlands vertaald moeten worden. Het Burnout-voorbeeld staat ook pijnlijk in mijn geheugen gegrift, maar er zijn ook geweldige Nederlandse vertalingen te vinden.

  6. ruud · 24-1-2012 · 11.50 uur

    Good column, I reet it 5 stars!

  7. Roland van Hek · 24-1-2012 · 12.07 uur

    Het meest tenenkrommende voorbeeld van ver-Engelst taalgebruik hoorde ik toen ik naast een terras van zo’n net iets te hip koffietentje stond. Een meisje met een lekker hip omgekeerd smurfenmutsje op d’r hoofd zei tegen haar vriendin IBV lippiercing en bijpassende zwarte bril met zwaar montuur: “Nee maar zo kan ik wel gewoon lekker mijn bridges burnen en mijn boundaries breaken, weet je.” (Dit is een true story)

  8. Stefan Popa · 24-1-2012 · 12.32 uur

    Harry, je bent mijn hero. Zó eens dat ik verder niets te melden heb.

  9. Rick · 24-1-2012 · 12.36 uur

    Harry, misschien dat sommige mensen een engels commentaar achterlaten in de app store omdat ze denken dat de developers (sorry, ik bedoel ontwikkelaars) van de app de commentaren lezen? Geen idee of die ook de nederlandse commentaren zien overigens. Ik roep maar wat.

    Verder lijkt het me logisch dat termen die in een game gebruikt worden, onvertaald in spreektaal gebruikt worden. Als mijn game de term ‘guild’ gebruikt, dan is het voor iedereen duidelijk wat ik bedoel als ik het in een gesprek het woord ‘guild’ gebruik. Als ik dat opeens ga vertalen is dat voor velen niet duidelijk.

  10. Stefan Keerssemeeckers · 24-1-2012 · 12.43 uur

    Warhammer 40K: Space Marine is ook zo raar vertaald, waarschijnlijk vanwege de vele trademarks die gebruikt worden! Supermelig.

  11. Thijs · 24-1-2012 · 13.16 uur

    Top, dankjewel Harry. Fijn om te zien dat iemand anders ook gewoon ‘spellen’ zegt ipv ‘games’.

  12. Robert August de Meijer · 24-1-2012 · 13.48 uur

    Sommige termen, zoals toverdrank (potions), speciale beweging (special move), fataliteit (fatality), gezondheidpakket (health pack) en zo laat ik in het Engels, want dat is gewoon duidelijker.

    Besturingsmodule daarentegen, die is te gaaf of niet te gebruiken! Dank je Rob!

  13. Gillian de Nooijer · 24-1-2012 · 14.13 uur

    Hahaha, ik ben de enige hier die er op tegen is. Nouja, represent. Iemand moet het doen… ^_^

    Het eigenwijs vertalen van iedere mooie Engelse term naar een oudbollig Nederlands equivalent is mij altijd een doorn in het oog. Het staat vaak stom en werkt onhandig.

    We leven, zeker door het internet, in een internationale samenleving en daarvoor hebben wij Engels als voertaal gekozen. Dat maakt het makkelijker en sneller om met elkaar te communiceren, zowel direct als indirect.

    Wanneer spellen, applicaties en andere media je verplichten om een Nederlandstalige versie te gebruiken, trek ik altijd de haren uit m’n hoofd. Dat mensen zich willen vastklampen aan een soort nationalistische trots aan hun eigen taal, mogen ze zelf weten, maar ik wil altijd de vrijheid hebben om mijn eigen taal te kiezen. En dat is een internationale, niet Nederlands. We zijn met de wereld verbonden en ik wil niet opgesloten worden in het hokje Nederland.

    Taalfans willen ons te veel in een stel Fransen zien veranderen. Overal maar je eigen woordjes van maken en vooral niet accepteren dat het origineel ook prima kan zijn. Je ziet het ook steeds meer met kinderseries. Alles wordt nagesynchroniseerd, alsof we een stel Duitsers zijn. Waarom mogen kinderen niet meer horen hoe Engels klinkt? Wij zijn ook opgegroeid met Nederlandse ondertiteling, waardoor je het automatisch leert. Een betere voorbereiding op de arbeidsmarkt van de toekomst is er niet. Hoeveel Nederlanders werken er tegenwoordig wel niet in het buitenland of staan in constant contact met collega’s in andere landen?

    Ook termen als spellen vermijd ik zoveel mogelijk, omdat het mensen te veel laat denken aan die kekke flash spelletjes die je moeder speelt. En veel termen werken ook gewoon niet. Je noemt een gamer ook geen spelspelert. Burnout is een prachtig voorbeeld van hoe knullig het kan klinken. Laat ons toch gewoon ons internationale gang gaan. Wat is er mis met het woord controller? Waarom kan dat niet gewoon het Nederlandse woord zijn voor dat ding? We hebben computer toch ook geaccepteerd destijds?

  14. Rogier Kahlmann · 24-1-2012 · 15.07 uur

    Begrijpelijk standpunt van iemand die in het Engels ‘Hairy Hole’ heet.

  15. seffen99 · 24-1-2012 · 15.51 uur

    Neem een voorbeeld aan de Belgen. Zij zijn meester in het vertalen van buitenlandse woorden naar hun eigen taal. Of anders de Duitsers, downloaden wordt herunterladen. Hoe mooi is dat?

  16. Mitch · 24-1-2012 · 16.10 uur

    Hulde voor Gillian, can’t agree more! (kan het niet meer mee eens zijn! voor de taalfetisjisten)

  17. Eline Muijres · 24-1-2012 · 17.44 uur

    @ Rick: ik heb inderdaad de (valse?) hoop dat ontwikkelaars mijn commentaar lezen, aangezien ik alleen een review schrijf als er echt per se een update nodig is. Ik stoor me er enorm aan dat ik in een Nederlandse App Store zit, ik wil dat mijn commentaar gehoord wordt! En daarnaast wil ik ook leuke Amerikaanse apps uitproberen natuurlijk…

    Voor de rest ben ik van mening dat taal heus niet minder wordt van een beetje Engels erin, maar het moet niet onnatuurlijk veel worden.

  18. Ruud · 24-1-2012 · 17.55 uur

    Lol @ rogier!

  19. Robert August de Meijer · 24-1-2012 · 19.06 uur

    @Gillian: yups, en toch vind ik Nederlands een bepaalde schoonheid hebben door, erm, Nederlands te blijven. Het oor wil ook wat.

  20. Yonah · 24-1-2012 · 21.44 uur

    trottoir, uberhaupt, toilet, computer…..wat ztten we hier te doen Harry? Engelse leenwoorden zijn heel normaal. Dat er nieuwe bijkomen, nog logischer. En game staat gewoon in het groene boekje Robert….spel……

  21. Harry Hol · 24-1-2012 · 22.00 uur

    @yonah lezen. Dan pas reageren. Geldt voor meer reaguurders hier trouwens. Ik heb het niet over leenwoorden. Ik heb hier over het invoegen van overbodige Engelse woorden en over het klagen over het gebruiken van gangbaar Nederlands als het toevallig over games gaat. Oh en Kaalman… People in glass houses en zo.

  22. Jerry · 24-1-2012 · 23.31 uur

    \o/ mensen die me en mijn niet uit elkaar kunnen houden mogen van mij net zo lang gemarteld worden totdat ze nooit meer vergeten die fout te maken.
    Verder sluit ik me aan bij Gillian :) Ik erger me nog meer aan ‘Nederlands omdat het moet’ dan ‘meer dan geleend Engels’, puur om het feit dat die termen meestal in de specifieke context oorsprong in het Engels vinden.

  23. seffen99 · 25-1-2012 · 10.51 uur

    damn!

  24. Bas Bouwman · 25-1-2012 · 15.06 uur

    Ik snap zeker je punt Harry, ook het voorbeeld van Roland kom ik vaak tegen, een beetje pretentieus. Sommige vrienden vertrikken gewoon tegen mij te praten in het Nederlands omdat ze zeggen dat de Engelse taal ze beter ligt… tja

    Wat betreft games (spellen) kan ik best hier een daar wel enkele woordjes accepteren.
    Maar vertalingen van bijvoorbeeld Prof Layton kan ik echt, echt niet waarderen. Dat heeft niks met mijn moedertaal te maken, maar de manier waarop het gebruikt wordt.

    Vroeger (mja ik wordt al oud) waren er goede vertalingen van Disney films, De Leeuwenkoning, Alladin, Tarzan, De klokkenluider van de Nortedame, Stuk voor stuk films die werden ondersteund door een goede cast.

    Vandaag de dag wordt er een blik acteurs open getrokken die er weinig van bakken en dan keer ik terug naar het basismateriaal.

    Het enige spel in mijn geheugen die een goede localisatie had was Beyon Good and Evil.

    Om terug te komen op Prof Layton, die spellen spelen zich af in Engeland en daar door leeft het meer.

    Metal Gear Solid heeft zijn oorspong dan weer in Japan liggen, maar het verhaal is bijna volledig Amerikaans.

    Engelse taal in games voelt gewoon meer authentiek en ik ben er mee opgegroeid, maar als Killzone bijvoorbeeld ook een goede Nederlandse taal had gehad, dan had ik het graag geprobeerd.

  25. Harry Hol · 25-1-2012 · 17.53 uur

    @Bas Ik vind het wel interessant hoe mensen allerlei stokpaardjes van stal halen die niets met de column te maken hebben ;-)

    Ik zeg niet dat games vertaald moeten worden, al vind ik het wel goed dat de optie bestaat om een ondertiteling of Nederlandse soundtrack aan te zetten als je dat wilt. Zeker bij spellen voor jongere kinderen. En je kunt het leuk vinden of niet, een spellenreeks als Professor Layton is bedoeld voor een breed publiek. Dan is het alleen maar goed dat ze een Nederlandse versie maken.

    Mijn punt gaat enkel om mensen zoals Roland noemt, die ‘hun bridges burnen’ *en* om mensen die klagen als ik ‘toverdrank’ in plaats van ‘potion’ schrijf. Dat laatste vind ik echt bizar. Zoals ik in mijn column ook zeg: ik snap het als een gamer zich er *niet* aan ergert als ik ‘potion’ schrijf. Maar waarom is het quote unquote ‘fout’ als ik een gangbaar, juist, Nederlands woord gebruik?

  26. Bas Bouwman · 26-1-2012 · 10.56 uur

    @Harry, hele stuk gelezen, gereageerd, daarna nog een keer gelezen en dacht.. hmm, ik sla de plank half.

    Ik sta achter mijn stuk, maar het staat los van je collumn (off-topic :P).

    In iedergeval dank voor je weekelijkse bijdragen, ik vind het leuke stukken om te lezen.

  27. Bas Bouwman · 26-1-2012 · 11.04 uur

    Maar nog even over Prof Layton.

    Ja het is een spel voor een breed publiek, dat er een Nederlandse versie is, maakt het spel inderdaad toegankelijker. De beschrijvingen van puzzles zijn toch weer een stap verder dan huistuinkeuken Engels.

    Maar waar ik zo ontzettend van baal is dat er dan geen taal optie is, of dat Nintendo ook gewoon de Engelse versie hier uitbrengt. Nederlanders worden verplicht een Nederlandse versie aan te schaffen.

    Ja oké, importeren is een mogelijkheid, zo heb ik van Layton alle USA versies, maar wat als straks The Mask of Miracle hier uitkomt?
    De 3DS is regio gebonden, betekend dat dan dat ik vast zit aan die Nederlandse versie?

    Aangezien de 3DS kaartjes meer ruimte bevatten hoop ik op een taal optie, maar ik ben bang dat Nintendo daar te lui voor is.

  28. Roland van Hek · 26-1-2012 · 12.28 uur

    Trouwens ook iets waar ik bloed van poep: mensen die hun hippigheid tot het absurde doorvoeren door gevleugelde Engelse termen te vertalen naar het Nederlands. Je denkt dat je een extreem getapte jongen bent als je een linguïstieke steenpuist als “Zo rol ik!” bezigt, maar in mijn ogen ben je een zak meelopende meeuwensmegma.

  29. Bas Bouwman · 26-1-2012 · 15.02 uur

    @Roland Hahahahaha, ja dat kan ik wel begrijpen inderdaad! +1

  30. Harry Hol · 26-1-2012 · 18.39 uur

    Letterlijke vertalingen van uitdrukkingen uit het Engels zijn ook niet mijn kopje thee.

  31. Robert August de Meijer · 26-1-2012 · 23.40 uur

    Ik gebruik al jááren “Ik zie je rond”. Mensen begrepen mij vaak niet. Dat was voordat het cool was om zulke dingen te zeggen. Ik vind dat ik het nog steeds mag gebruiken.

  32. Rick · 27-1-2012 · 7.53 uur

    Als één van mijn vrienden dat zou zeggen, dan zou ik hem een corrigerende schop tussen de benen geven.

  33. Henri Koppen · 27-1-2012 · 21.37 uur

    Ik plas wat laat, maar beter laat dan niet.

    Persoonlijk vind ik dat we de gehele Nederlandse taal op zouden moeten geven en gewoon met zijn allen over stappen op het Engels. 1 taal heeft enorm veel voordelen. Als je een boek schrijft kun je rijk worden, als je een hit maakt kun je miljoenen verdienen en je hebt ineens allemaal schaal voordelen. Met al dat internet is iedereen toch al goed geworden in Engels.

    Ik voel die emotie niet om vast te houden aan iets omdat het nu eenmaal altijd zo geweest is. Cultuur en taal is een stukje beleving. Die wordt alleen maar mooier als er een einde aan komt.

    Dus waarom niet met z’n allen gaan voor “The Big Switch”.

    Verdwijnt dat tenenkrommend Engels vanzelf :-)

  34. Roland van Hek · 29-1-2012 · 21.49 uur

    Met uitdrukkingen als ‘een stukje beleving’ zou de teloorgang van de Nederlandse taal niet eens zo’n slecht vooruitzicht zijn.

Volg de reacties op deze post via RSS

Plaats een reactie

Registreer je als vaste gebruiker. Heb je dit al eens gedaan, log dan in.

Hou de discussie menselijk en inhoudelijk. Reageer bij voorkeur onder je echte naam, met je foto als avatar (via Gravatar).

Toegestane HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>